Autorstwo, prawa i odpowiedzialność w erze AI

Jak Beck-Noxtua otwiera nowy rozdział w gospodarce danymi prawnymi 

Rynek prawniczy przechodzi historyczną transformację. To, co przez dziesięciolecia było przechowywane w komentarzach, monografiach, bazach danych i archiwach, staje się teraz łatwo przeszukiwalne i użyteczne w ustrukturyzowanym formacie dzięki aplikacjom AI. Dla wielu pojawia się pytanie: Jak można chronić i wzmacniać jakość pomocy prawnej w tym nowym świecie, a jednocześnie uczynić ją bardziej efektywną w użyciu? 

Dla C.H.BECK i Noxtua odpowiedź zaczyna się od ludzi, którzy tworzą wiedzę prawną: autorów.  

Ich praca stanowi fundament poradnictwa prawnego w nauce i środowisku akademickim, w kancelariach prawnych, działach prawnych, na sali sądowej, a także w aplikacjach AI.  

Dlatego Beck-Noxtua opiera się na zasadzie, że Legal AI powinno wspierać profesjonalistów prawniczych w ich wiedzy eksperckiej i codziennej pracy. Celem Noxtua jest uczynienie technologii sztucznej inteligencji bezpieczną i użyteczną dla ekspertów prawnych w sensowny sposób. Wymaga to połączenia głębokiej wiedzy z zakresu AI i prawa. Z tego powodu Noxtua, jako firma zajmująca się technologią AI, oraz C.H.BECK, jako wiodący inwestor i partner strategiczny, połączyli siły, aby opracować rozwiązania AI spełniające specyficzne i wymagające potrzeby pracy prawniczej.  

Dlaczego autorzy są dziś ważniejsi niż kiedykolwiek wcześniej 

Wysokiej jakości źródła prawne leżą u samego źródła tego procesu. 

Bo choć AI pozwala na szybszą orientację, strukturalną analizę złożonych zagadnień, krótsze drogi od problemu do rozwiązania i przejrzyste rekomendacje oparte na źródłach, żadna z tych funkcji nie działa niezawodnie bez jednej rzeczy: wiarygodnych, zweryfikowanych treści. Bez wysokiej jakości, zweryfikowanych danych, które prowadzą do wysokiej jakości i wiarygodnych wyników, AI jest z perspektywy prawnej jedynie imponującym gadżetem technologicznym. 

Sztuczna inteligencja dla prawników (Legal AI) nie jest więc jedynie „użytkownikiem” literatury prawniczej; staje się jej wzmacniaczem. Kiedy Legal AI opiera się na źródłach prawnych, widoczność autorów rośnie, ich dzieła są częściej cytowane, a jakość ich argumentacji staje się fundamentem cyfrowej pracy prawniczej. 

Im bardziej autorzy angażują swoje treści, tym bardziej efektywny staje się Beck-Noxtua jako środowisko pracy dla profesjonalistów prawnych. 

Wprowadzenie sztucznej inteligencji do pracy prawniczej zmienia nie tylko sposób prowadzenia analiz, ale także oczekiwania dotyczące danych prawnych. 

Jakie korzyści oferuje to autorom? 

Widoczność, która wzmacnia pozycję prawną 

Beck-Noxtua postawiła sobie za cel uczynienie źródeł i ich autorów widocznymi. Poprzez dostarczanie precyzyjnych cytowań źródłowych, które obejmują tytuł dzieła i opcjonalne wizerunki autorów, platforma robocza AI (AI Workspace) dba o to, by zawsze byli oni jednoznacznie identyfikowalni. 

W praktyce oznacza to, że odniesienia do źródeł wraz z tytułami dzieł pojawiają się przy każdej odpowiedzi w środowisku pracy Beck-Noxtua AI. Opcjonalne zdjęcia podkreślają rozpoznawalność i tożsamość autorów. Z kolei statystyki kliknięć pozwalają nam określić, z których dzieł rzeczywiście się korzysta.  

Osoby kształtujące dyskurs prawny pozostają rozpoznawalne, również w przestrzeni cyfrowej. I to jest właśnie kluczowe, ponieważ widoczność to nie tylko uznanie. To także kapitał w świecie, w którym wiedza prawnicza i reputacja są coraz częściej przekazywane cyfrowo. 

Ochrona przed niekontrolowanym wykorzystaniem przez osoby trzecie 

Wielu głównych graczy rynkowych korzysta z treści osób trzecich bez pozwolenia; C.H.BECK stosuje inne podejście. Wydawca celowo wdrożył mechanizmy chroniące treści autorów przed nielegalną eksploatacją. 

Poprzez zastrzeżenie w punkcie 3 aneksu do umowy o wykorzystaniu AI, wyłącznie wydawca może korzystać z danego dzieła do zautomatyzowanej analizy, w szczególności do identyfikacji trendów i korelacji. Ten środek ochronny ma zapobiec nielegalnemu pobieraniu treści autorów przez podmioty trzecie w celu trenowania modeli językowych bez zgody posiadaczy praw. 

Dzięki temu zastrzeżeniu wydawca uniemożliwia exploration text and data mining (eksplorację tekstów i danych) przez osoby trzecie. Prawa do korzystania oraz zabronione sposoby korzystania są szczegółowo określone w punkcie 10 Regulaminu Usług Cyfrowych Becka. 

Stanowi to zaporę ogniową (firewall) przeciwko ekstrakcji danych, wdrożoną zarówno technicznie, jak i organizacyjnie. Podczas gdy inne platformy traktują treści jako „swobodnie dostępne”, gdy tylko pojawią się w sieci, Beck-Noxtua aktywnie chroni integralność dzieł prawnych. W ten sposób konsekwentnie chronimy prawa autorskie w erze AI. 

Sprawiedliwe wynagrodzenie od pierwszego euro, z wyższą stawką za szkolenie AI 

Beck-Noxtua nie naśladuje modelu Big Tech, w którym treści znikają anonimowo w danych treningowych. Zamiast tego autorzy otrzymują udział w przychodach generowanych przez C.H.BECK z dystrybucji Beck-Noxtua, zgodnie z umownie uzgodnioną stawką, już od pierwszego euro. 

Ponadto wydawca ogłosił podwyższoną stawkę tantiem przeznaczoną specjalnie dla autorów, których treści mogą być wykorzystywane do trenowania sztucznej inteligencji. 

System AI chroniący europejską suwerenność 

Aby umożliwić i ugruntować bezpieczeństwo, suwerenność i odporność, Noxtua rozwija suwerenną, europejską sztuczną inteligencję dla prawników (Legal AI) jako kompletny system AI, składający się z własnej infrastruktury AI, modeli, danych oraz interfejsu zorientowanego na użytkownika. Dlatego Noxtua nie korzysta z amerykańskich gigantów chmurowych (hyperscalers), lecz ściśle współpracuje ze swoimi niemieckimi partnerami IONOS oraz Open Telekom Cloud. Wynika to z faktu, że dane prawne wymagają kontroli nad infrastrukturą, ochrony przed ekstraterytorialnym prawem dostępu do danych oraz zgodności z europejskimi przepisami dotyczącymi poufności i standardów zawodowych. 

AI i prawa autorskie: Co pozostaje? Co się zmienia? 

Trzymamy się jasnej zasady: bez praw autorskich nie może istnieć wiarygodny system wiedzy prawnej.  

Dlatego w Beck-Noxtua nie ma przekazywania treści osobom trzecim, niekontrolowanego trenowania modeli zewnętrznych, „scrapowania” przez wielkich dostawców technologicznych oraz zapewniona jest kompleksowa ochrona przed eksploracją tekstów i danych (text and data mining) przez nieuprawnione podmioty zgodnie z sekcjami 2 i 8 Ustawy o wydawnictwach (VerlG) oraz Ustawy o prawie autorskim (UrhG). 

Na pierwszy rzut oka może się to wydawać paradoksalne: wyłączne prawa jako warunek udziału? Jednak punkt wyjścia nie różni się tutaj od publikacji drukowanych. Tam również wydawcy przysługują wyłączne prawa do korzystania i publikacji zgodnie z sekcjami 2(1) i 8 VerlG. Wydawcy nigdy nie byli w stanie funkcjonować ekonomicznie w żaden inny sposób. Jest to tym bardziej aktualne w dobie sztucznej inteligencji, gdzie koszty inwestycji są znacznie wyższe niż w świecie druku czy tradycyjnych baz danych prawnych. 

Ponadto, jako dysponent praw, C.H.BECK jest w lepszej sytuacji, aby skuteczniej przeciwdziałać naruszeniom. Chroni to nie tylko wydawcę, ale przede wszystkim autorów. 

Wykorzystanie AI przy przygotowywaniu manuskryptów prawnych

C.H.BECK akceptuje sztuczną inteligencję jako pomoc w pisaniu, a nie jako autora. 

Wydawca wyraźnie uznaje stosowanie systemów AI jako nowoczesnego narzędzia do pisania akademickiego i redakcji, pod warunkiem spełnienia jasnych wymogów: strukturyzowanie, weryfikacja tekstu, podsumowywanie i sugestie sformułowań są dozwolone. Niedozwolone są natomiast: pozorne dzieła oryginalne, pozbawione kreatywności, składające się zasadniczo z wyników wygenerowanych przez AI; w pełni zautomatyzowane procesy bez nadzoru; trenowanie modeli stron trzecich przy użyciu przesłanych tekstów; oraz jakiekolwiek udzielanie praw lub przekazywanie przesłanych treści dostawcom usług AI. 

Ważne jest, aby dostarczony tekst został stworzony głównie przez osobę fizyczną i wykazywał się pewnym poziomem oryginalności i kreatywności. Autor musi upewnić się, poprzez odpowiednią konfigurację i korzystanie z właściwych systemów AI, że zachowuje możliwie największą kontrolę nad wygenerowanymi przez AI wynikami i treściami. 

Ludzie pozostają odpowiedzialni, a sztuczna inteligencja pozostaje narzędziem. 

Dlaczego takie podejście ma znaczenie dla Europy 

Fundamentem prawa jest zaufanie. Tego zaufania nie da się wyoutsourcingować. Beck-Noxtua jest zatem europejską alternatywą dla ofert AI, które automatyzują wiedzę bez jej zrozumienia. System prawny nie składa się bowiem tylko z danych, ale z ludzi, którzy ponoszą odpowiedzialność. 

Dlatego Europa potrzebuje sztucznej inteligencji dla prawników (Legal AI), która służy prawu, a nie tylko rynkowi.